Wywiady i reportażeWydarzenia
Więcej o świętychW liturgii, zwyczaje
RefleksjePrezentacje, opracowania
Nowe książkiLudzie
LokalneKultura, w prasie
InternetFormacja i nauka
DokumentyBiblioteka serwisu
AktualnościKlasztory franciszkańskie
Na świecie800-lecie franciszkanów
Wiadomości z tematu: Aktualności:
Warszawa: 500-lecie narodzin św. Teresy
Boryspol: odnowiony plac zabaw dla dzieci
Gdańsk: spotkanie prowincjałów franciszkańskich
Kalwaria: zakończenie sezonu motocyklowego
Węgry: po franciszkańsku wśród bratanków
Refleksje: różaniec z Królową Nieba i Ziemi
Harmęże: Centrum Maksymiliana na Festynie
Kalwaria Pacławska: Człowiek i jego krajobraz
Lima: franciszkanom za Pismo Święte
Media: z franciszkanami „Ku Piątej Ewangelii”
Kalwaria: przemyska Służba Zdrowia u Maryi
Lublin: habilitacja biblijna franciszkanina
Gdańsk: Święto Prowincji i 500 lat kościoła
Sanok: rekolekcje ewangelizacyjne
Warszawa: Matka Boża Sokalska
Głogówek: zasłużony dla Miasta i Gminy
Kraków: początek roku u franciszkanów
Warszawa: franciszkańska modlitwa uwielbienia
Niepokalanów: inauguracja roku Kolbianum
Nowy Jork: franciszkanie na V Alei
   Następne Następne
Klasztory w Polsce: Rywałd Królewski
2007-04-01 10:51:54
Rywałd jest miejscowością leżącą na Pojezierzu Chełmińskim, w diecezji toruńskiej. Niegdyś był własnością królewską. Znajduje się tutaj sanktuarium Matki Bożej Rywałdzkiej - Pocieszycielki Strapionych, którego kustoszami są Bracia Mniejsi Kapucyni.

Otaczana kultem figura Matki Bożej z Dzieciątkiem zaliczana jest przez krytyków sztuki do typu Pięknych Madonn Tronujących. Powstała w XIV w., należy do kręgu Madonn "na lwach". Za jej twórcę uważa się nieznanego z imienia rycerza krzyżackiego z zamku w Radzyniu. Wyrzeźbiona jest z drewna lipowego, ma 72 centymetry wysokości. Postacie są wielobarwne, mają charakterystyczne czarne peruki i złote korony.

Najstarsza wzmianka o istnieniu w Rywałdzie kościoła pochodzi z połowy 1319 r. Parafię utworzono prawdopodobnie z podziału parafii w pobliskim Radzyniu Chełmińskim, w którym znajdował się już w 1234 r. zamek krzyżacki. Stojąca obecnie w ołtarzu głównym figura Maryi z Dzieciątkiem, pochodzi z kaplicy zamkowej w Radzyniu. Następnie miano ją umieścić w przydrożnej kapliczce, a kiedy zaczęło do niej przybywać coraz więcej pielgrzymów, przeniesiono ją do kościoła w Radzyniu. Pod koniec XIV w. figura została umieszczona w kościele w Rywałdzie, w którym znajduje się po dziś dzień.

Od XIV w. ziemia chełmińska była areną walk o Pomorze Wschodnie między Polską a Krzyżakami. W 1454 r. król Kazimierz Jagiellończyk wcielając Prusy do państwa polskiego wypowiedział wojnę zakonowi krzyżackiemu, znaną jako wojna trzynastoletnia (1454-1466). Kościół rywałdzki został w wyniku działań wojennych zniszczony. Około 1590 r. wybudowano nowy, drewniany. Panująca na Pomorza reformacja, zwalczająca wszelkie objawy kultu obrazów i figur, nie przeszkodziła rozwojowi kultu Matki Bożej Rywałdzkiej, a kościół nigdy nie został zamieniony na zbór protestancki.

Kolejny raz świątynia rywałdzka została znacznie uszkodzona podczas dwóch wojen szwedzkich, w latach 1626-1629 i 1655-1660. W 1693 r. parafię w Rywałdzie przyłączono do pobliskiego Bursztynowa. Na miejscu zniszczonej przez pożogi wojenne świątyni zbudowano nowy, trzeci z kolei kościół. Fundatorem budowanej w latach 1685-1698 świątyni był Sebastian Czapski, ówczesny właściciel Rywałdu. Zgodnie z obyczajem epoki nowa świątynia otrzymała wezwanie św. Sebastiana dla upamiętnienia imienia fundatora, które zastąpiło tytuł poprzedni, to jest Narodzenia NMP. Jednak drewniany kościół okazał się niewystarczający dla potrzeb narastającego w XVIII w. kultu cudownej figury. W 1738 r. zakończono budowę świątyni murowanej, w stylu romańsko-barokowym. Ta czwarta z kolei budowla, przerabiana w latach późniejszych, przetrwała do dziś.

8 lutego 1748 r. kościół z cudowną figurką Matki Bożej przekazano warszawskim kapucynom. W latach 1756-1779 powstały zabudowania klasztorne. 7 października 1756 r. dokonano konsekracji świątyni, która otrzymała tytuł Narodzenia NMP i św. Sebastiana. W 1766 r. placówka w Rywałdzie uzyskała status pełnoprawnego klasztoru.

Po pierwszym rozbiorze Polski w 1772 r. Rywałd włączony został do zaboru pruskiego. Mimo trudnej sytuacji politycznej, nie ustawały pielgrzymki do Pani Rywałdzkiej. Po drugim rozbiorze Polski w 1793 r. surowe zarządzenia zaborcy bardzo ograniczyły swobodę praktyk religijnych klasztoru rywałdzkiego.

Po wykreśleniu Polski z mapy Europy w wyniku trzeciego rozbioru w 1795 r., władze pruskie przystąpiły do systematycznej akcji antykatolickiej i antypolskiej. W 1810 r. ukazał się dekret nakazujący kastę zakonów. 13 października 1825 r. roku ostatni dwaj kapucyni opuścili klasztor, udając się do Zakroczymia. Administrację parafii przejęli kapłani diecezjalni.

Po odzyskaniu niepodległości Polski w 1918 r. znacznie ożywił się kult Madonny Rywałdzkiej. Organizatorem życia religijnego w parafii w Rywałdzie był ks. Cyryl Metody Karczyński. W okresie międzywojennym szczególną cześć dla cudownej figury Matki Bożej okazywali Romowie, którzy przybywali tu ze swoimi wędrownymi taborami. Według miejscowego przekazu ok. 1930 r. pewna Cyganka doznała uzdrowienia przed figurą rywałdzkiej Madonny. Z wdzięczności obcięła czarny warkocz i złożyła Maryi w ofierze. Wykonano z niego później peruki dla figury Maryi i Jezusa. Wśród tytułów, jakimi tradycyjnie nazywano Madonnę z Rywałdu znalazł się nowy: Matka Boża Cygańska. W 1949 r. miała tu miejsce największa pielgrzymka Romów, którzy obchodząc świątynię na kolanach, dziękowali za ocalenie i uwolnienie z obozów koncentracyjnych.

W latach okupacji hitlerowskiej w budynku poklasztornym, Niemcy urządzili szpital wojskowy, a wycofując się ograbili kościół z przedmiotów kultu religijnego, kradnąc m.in. złote korony z figury Matki Bożej i srebrne wota.

Na mocy umowy władz kościelnych i zakonnych, przybył do Rywałdu 13 stycznia 1947 r. pierwszy po 120 latach kapucyn. Był nim o. Klemens Kulesza, mianowany również administratorem parafii w Bursztynowie. Do ocalałej z wojennej pożogi świątyni zaczęli przybywać systematycznie i w coraz większej liczbie czciciele Matki Bożej Rywałdzkiej.

W nocy z 25 na 26 września 1953 r. władze komunistyczne aresztowały Prymasa Polski kardynała Stefana Wyszyńskiego. Internowano go w rywałdzkim klasztorze, gdzie przebywał od 26 września do 11 października.

W latach 1971-72 przeprowadzono regotyzację figury Matki Bożej oraz gruntownie wyremontowano kościół. 3 września 1972 r. odbyła się koronacja papieskimi koronami figury Matki Bożej Pocieszycielki Strapionych, której dokonał dawny więzień - kardynał Wyszyński. W liście do kapucynów z 1973 r. napisał on: "Jestem wam wdzięczny, że otworzyliście bramy mocarzom ciemności, bym mógł pozostawać pod opieką Matki Bożej Rywałdzkiej. Z wielką wdzięcznością za tę opiekę koronowałem Ją - świadom, że 'miłującym Boga wszystko pomaga do dobrego'. W celi kapucyńskiej zrodziła się myśl oddania się Maryi w macierzyńską niewolę miłości, zrealizowana w Stoczku Warmińskim". W 1981 r. kard. Józef Glemp odsłonił tablicę pamiątkową ku czci Prymasa Tysiąclecia, a ostatnio postanowiono jego obelisk. W jednej z cel znajduje się sala pamięci kard. Wyszyńskiego.


W 2004 r. sanktuarium w Rywałdzie uzyskało przywilej afiliacji do rzymskiego sanktuarium bazyliki Matki Bożej - Santa Maria Maggiore - wraz z wszelkimi związanymi z tym aktem dobrami duchowymi. Penitencjaria Apostolska na mocy uprawnień otrzymanych od Ojca świętego Jana Pawła II, udzieliła odpustu zupełnego w dzień święta tytularnego bazyliki - 5 sierpnia, w dzień święta tytularnego samego sanktuarium, we wszystkie uroczystości liturgiczne Matki Bożej, raz w roku w dzień dowolnie wybrany przez poszczególnego wiernego oraz każdorazowo podczas uczestniczenia w pielgrzymce do tego sanktuarium.

Rywałd OFMCap / wp

Na zdjęciach: 1) figura Matki Bożej Rywałdzkiej, 2) klasztor Braci Kapucynów, 3) sala pamięci kard. Wyszyńskiego, 4) wnętrze kościoła w Rywałdzie / fot. Rywałd OFMCap


W internecie: Sanktuarium Matki Bożej Rywałdzkiej.
Głogówek: początek franciszkańskiej drogi
13 tegorocznych kandydatów do krakowskiej prowincji franciszkanów rozpoczęło pierwszy rok formacji zakonnej w Głogówku na Opolszczyźnie.
Chęciny: mężczyzna i ojciec w Przystani
Jak być mężczyzną i ojcem w dzisiejszym świecie - mówił o tym w Chęcinach Konrad Kruczkowski, gość franciszkańskiego czuwania modlitewnego „Przystań…”.
Harmęże: kolejne powołanie
Franciszkanie w Centrum św. Maksymiliana w Harmężach pożegnali następnego ministranta, który wybrał drogę franciszkańskiego powołania zakonnego.
Albania: Franciszek w krainie orłów
Papież Franciszek zrealizował swoje głębokie pragnienie spotkania się z narodem z „Kraju Orłów”, to jest z narodem albańskim i jego mężnym Kościołem wyznawców.
Pieńsk: franciszkański Namiot Spotkania
Franciszkaśska młodzież w Pieńsku zapoczątkowała nowy cykl spotkań uwielbieniowych, które będą miały miejsce w każdą trzecią sobotę miesiąca o godz. 19.00.
BOŁSZOWCE: RADOŚĆ EWANGELII

Na tegoroczne Spotkanie Młodych w Bołszowcach (Ukraina) przybyło ponad trzystu uczestników. Z Polski przyjechała młodzież, która pomagała w organizacji tego wydarzenia.

copyright © franciszkanie.pl 2001-2012, więcej o franciszkanie.pl - [ statystyki ] - kontakt - Strefa użytkowników Strefa - nowa wersja